Waarom ontspannen soms onveilig voelt

ontspannen in de natuur

Ontspannen: het klinkt zo eenvoudig, maar in de praktijk is dit vaak lastiger dan het lijkt. Misschien herken je het wel: zodra je eindelijk even stilzit, begint je hoofd juist te razen. Gedachten schieten alle kanten op, je hartslag blijft hoog, en in plaats van innerlijke rust voel je onrust of spanning.

Waarom ontspanning onveilig kan voelen

De oorzaak ligt in ons oerbrein. Duizenden jaren geleden hielp het ons overleven: als er gevaar dreigde (bijvoorbeelde een wilde tijger die op ons af kwam rennen), schakelde het lichaam razendsnel over naar de fight-or-flight-stand. Je hartslag ging omhoog, je bent alert en zintuigen stonden op scherp, precies wat je nodig had om te vechten of vluchten.

 

Het probleem? Ons brein werkt nog grotendeels hetzelfde als dat van onze prehistorische voorouders. Alleen is de “tijger” van nu geen wild dier, maar een volle mailbox, prestatiedruk of voortdurende mentale belasting. Ons systeem staat vaak constant ‘aan’, zonder dat we het doorhebben.

Wanneer je dan eindelijk probeert te relaxen, ervaart je brein dat niet als veilig, maar als onbekend en onveilig. Rust activeert namelijk het het parasympatisch systeem, de rem van ons zenuwstelsel. en dat kan vreemd of zelfs bedreigend aanvoelen als je dat lange tijd niet hebt ervaren. Je gaat immers niet ontspannen wanneer je achterna gejaagd wordt door een wild dier.

De invloed van stress op je mentale gezondheid

Langdurige stress heeft een directe invloed op je mentale gezondheid. Wist je dat stress al na twintig minuten schadelijk kan zijn voor je lichaam en brein? Het beïnvloedt je hormoonbalans, concentratie, stemming en zelfs je immuunsysteem.


Daarom is het zo enorm belangrijk om niet te wachten tot de vakantie of het weekend om te ontspannen, maar dagelijks korte momenten van rust in te bouwen, ofwel: micro-ontspanning. Om zo het zenuwstelsel te leren dat het veilig is, stresshormonen in de bloedbaan geneutraliseerd kunnen worden en je weer meer innerlijke rust kunt ervaren.

Micro-ontspanning: kleine stappen, groot effect

Micro-ontspanning is een vorm van ontspanning waarbij je gedurende de dag meerdere keren kort pauzeert. Al is het maar een minuutje. Even bewust ademhalen, naar buiten kijken of je schouders losdraaien. Je laat je zenuwstelsel zo zien dat rust nemen veilig is. Het gaat er niet om dat je urenlang mediteert of volledige stilte vindt, maar dat je je systeem leert schakelen tussen spanning en ontspanning. Zo herstel je stap voor stap de natuurlijke balans in je brein én in je leven.

De cirkel doorbreken

Het erkennen dat ontspanning onveilig kan voelen, is al een enorme eerste stap. Vanuit daar kun je bewust gaan oefenen met kleine rustmomenten, zodat je brein leert dat er geen “tijger” meer achter je aan zit.

Soms spelen er ook bepaalde overtuigingen en rol, wat het ontspanning een nog grotere uitdaging kan maken. In dat geval is het helpend deze overtuigingen (programmeringen) op onderbewust niveau aan te pakken, zodat we ze kunnen vervangen voor een ander programma. Wil je weten hoe Brain Balance coaching jou hierbij kan ondersteunen? Plan dan een gratis kennismakingsgesprek in, dan kijken we samen naar de mogelijkheden voor jou